Hieronder volgt een overzicht waarin de weerstandscapaciteit, de risico's en de weerstandsratio van de gemeente Neder-Betuwe zijn weergegeven.
Weerstandscapaciteit | Begroting 2025 | Begroting 2025 na wijziging | Jaarstukken 2025 |
|---|---|---|---|
Algemene reserve per 01-01 | -18.468.000 | -22.177.000 | -22.177.000 |
Genomen besluiten mutaties algemene reserve | 12.916.000 | 4.673.000 | 1.521.000 |
Incidentele dekking voor basisonderwijs Kesteren | 0 | 0 | 0 |
Totaal stand algemene reserve | -5.552.000 | -17.504.000 | -20.656.000 |
Verwachte mutaties algemene reserve | |||
Onbenutte belastingcapaciteit | 0 | 0 | 0 |
Onvoorzien | -50.000 | -50.000 | 0 |
Begroot resultaat vorig jaren (cumulatief) | 592.000 | 0 | 0 |
Begroot resultaat/Werkelijk resultaat betreffend jaar | 258.000 | 3.067.000 | -15.397.000 |
Totaal stand algemene reserve verwachtingen | 800.000 | 3.017.000 | -15.397.000 |
Totaal beschikbaar weerstandscapaciteit | -4.752.000 | -14.487.000 | -36.053.000 |
Overschot (+)/tekort (-) | |||
Financiële risico's | Begroting 2025 | Begroting 2025 na wijziging | Jaarstukken 2025 |
Grondexploitatie | 395.000 | 395.000 | 395.000 |
Verbonden partijen | 76.000 | 76.000 | 76.000 |
Open einderegelingen | 750.000 | 750.000 | 750.000 |
Overige risico's | 4.949.000 | 4.949.000 | 4.949.000 |
Totaal gekwantificeerde risico's | 6.170.000 | 6.170.000 | 6.170.000 |
Benodigde weerstandscapaciteit (90%) | 5.553.000 | 5.553.000 | 5.553.000 |
Weerstandsratio | 0,9 | 2,6 | 6,5 |
Kwalificatie weerstandsratio | Matig | Uitstekend | Uitstekend |
De weerstandscapaciteit
In de afgelopen jaren ontwikkelde de weerstandscapaciteit van de gemeente Neder-Betuwe zich positief. De doelstelling van "het creëren van vet op de botten” is behaald. Onder andere doordat de ingecalculeerde risico’s sterk daalden, ontstond er een fors surplus (weerstandsvermogen) binnen de weerstandscapaciteit. Na het besluit om het surplus binnen de weerstandscapaciteit in te zetten als dekking voor incidentele uitgaven, is de weerstandscapaciteit weer gedaald.
In de begroting van 2025 bepaalden we onze weerstandscapaciteit op € 4.752.000. Deze geraamde weerstandscapaciteit bestaat uit een algemene reserve van € 18.468.000, verwachte besteding/inzet van een deel van de algemene reserve voor uitgaven € 12.916.000, een budget voor onvoorziene uitgaven van € 50.000, een verwacht resultaat over het jaar 2024 van € 592.000 en een verwacht begrotingstekort voor 2025 van € 258.000.
De begroting 2025 inclusief alle vastgestelde begrotingswijzigingen laat een weerstandscapaciteit zien van € 14.487.000. Deze geraamde weerstandscapaciteit bestaat uit een algemene reserve van € 22.177.000, verwachte besteding/inzet van een deel van de algemene reserve voor uitgaven van € 4.673.000, een budget voor onvoorziene uitgaven van € 50.000, en een verwacht begrotingstekort van € 3.067.000. De toename van de algemene reserve is voor het overgrote deel ontstaan door het vrij maken van het niet vrij te bestede deel van de algemene reserve van € 10.000.000.
Als de Jaarstukken 2025 conform voorstel worden vastgesteld, neemt de weerstandscapaciteit toe. De weerstandscapaciteit bereikt dan een stand van € 36.134.000. De toename van de weerstandscapaciteit is voor het overgrote deel ontstaan door het ontvangen van een tussentijdse winstneming van het Industrieschap Medel.
De risico's
De afgelopen jaren is fors ingezet op het verminderen van, het beheersbaar maken van en het concreet vertalen van risico’s. Ook zijn risicovolle projecten beëindigd of fors verminderd. Deze inzet heeft zijn doel behaald. We zien een dalende lijn van risico’s waarvoor een risico-inschatting nodig is. Het totaal van ingeschatte risico’s is gedaald van € 13 miljoen in 2014 naar € 6,1 miljoen in 2025. Het totaal aan risico's is in 2025 ten opzichte van 2024 gestegen met € 1.780.000. De toename de risico's is hoofdzakelijk te verklaren door het in 2025 opnemen van een risico voor besparingsverliezen ombuigingen en door het in 2025 opnemen van een risico voor de ontvlechtingskosten Avri - Ibor.
Het is en blijft dus van belang dat we inzetten op risicomanagement. Het is van belang te onderstrepen dat niet alle risico's weg te nemen zijn. Er zullen altijd risico's blijven.
De weerstandsratio
De weerstandsratio is de verhouding tussen de weerstandscapaciteit en de risico’s. Bij de begroting 2025 was er sprake van een ratio van 0,9. Bij de begroting na wijziging is er sprake van een ratio van 2,6. Deze toename is ontstaan door het vrij maken van het niet vrij te bestede deel van de algemene reserve van € 10.000.000.
Als de Jaarstukken 2025 conform voorstel worden vastgesteld, neemt de weerstandscapaciteit en de weerstandsratio toe. Dit komt door het resultaat van deze jaarstukken waarin de tussentijdse winstneming van het Industrieschap Medel is verwerkt. De weerstandscapaciteit wordt dan € 36.053.000 en de ratio bereikt een stand van 6,5.
Het uitgangspunt op basis van het huidige coalitieakkoord is een verhouding van minimaal 1.0. De berekening uit deze paragraaf laat zien dat de verhouding voor de weerstandscapaciteit hieraan voldoet.
Hieronder volgt in grafiekvorm het verloop van de weerstandscapaciteit, de risico’s, het weerstandsvermogen en de weerstandsratio.
Continuïteit
Op basis van deze risico-inventarisatie en ons weerstandsvermogen geven deze jaarstukken een weerstandsratio van 6,5 weer. Dit is een positief beeld. Betrekken wij hierbij de geplande onttrekkingen zoals deze in onze begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 zijn geraamd en vastgesteld, dan daalt ons weerstandsvermogen met € 3.643.000 en onze weerstandsratio.
Het college van burgemeester en wethouders is van mening dat de normale bedrijfsvoering financieel moet worden voortgezet.